مبنای قانونی دریافت بیعانه در مراکز درمانی چیست؟

پاسخ کوتاه: در حقوق ایران «بیعانه/ودیعه/پیش‌پرداخت» در خدمات پزشکی، مبتنی بر اصل آزادی قراردادها و قواعد عمومی مسئولیت و هزینه‌های درمان است. قانون خاصی که صراحتاً مراکز درمانی را مجاز به دریافت بیعانه کند وجود ندارد، اما منع قانونی هم ندارد؛ بنابراین با رعایت شرایط قانونی و اخلاق پزشکی، اخذ بیعانه مجاز است، مگر در موارد اورژانسی که مراکز درمانی مکلف‌اند بدون تبعیض خدمات فوری ارائه دهند و نمی‌توان ارائه خدمت را موکول به پرداخت بیعانه کرد. مبنای حقوقی و ضوابط اصلی: 1) اصل آزادی قراردادها - ماده 10 قانون مدنی: قراردادهای خصوصی تا جایی که مخالف صریح قانون نباشند نافذند. قرارداد ارائه خدمت پزشکی (Admission/Consent) می‌تواند شرط پیش‌پرداخت یا بیعانه برای رزرو وقت، بستری انتخابی، اعمال غیر اورژانسی یا خدمات زیبایی/اختیاری را پیش‌بینی کند. 2) لزوم تعی