برای تحقق مسئولیت مدنی شرکت نفت چه ارکانی باید اثبات شود؟

برای مطالبه خسارت از شرکت نفت بابت ورود زیان به اراضی زراعی، باید ارکان مسئولیت مدنی طبق حقوق ایران اثبات شود. چارچوب کلی در قانون مسئولیت مدنی 1339 و قواعد عمومی تقصیر، و نیز مقررات خاص نفت و محیط زیست قابل استناد است. ارکان اصلی: 1) وجود ضرر مسلم و قابل مطالبه - ضرر مادی: کاهش محصول، نابودی کشت، آلودگی خاک و آب، کاهش ارزش زمین، هزینه احیای خاک و پاکسازی، از بین رفتن قنوات/چاه‌ها، خسارت به تأسیسات کشاورزی. - ضرر باید مسلم، مستقیم و قابل انتساب باشد و قابلیت ارزیابی مالی داشته باشد. - مستندات: گزارش کارشناسی رسمی، آنالیز آزمایشگاهی آلودگی خاک/آب، تصاویر و نقشه‌ها، فاکتور هزینه‌های جبران و احیا، اظهارنامه و گواهی جهاد کشاورزی یا منابع طبیعی. مستند قانونی: ماده 1 و 2 قانون مسئولیت مدنی؛ ماده 9 آیین دادرسی کیفری در صورت طرح هم‌زمان ضرر و زیان در فرع کیفری؛ اصول لاضرر و تسبیب (مواد 1 و 328 به بعد قانون مدنی). 2) انتساب فعل یا ترک فعل زیان‌بار به شرکت نفت - فعل/ترک فعل: نشت نفت یا فرآورده، شکستگی خطوط لوله، سوزاندن پسماند، دفع غیراصولی لجن‌های نفتی، عملیات اکتشاف/استخراج/انتقال بدون رعایت ضوابط محیط‌زیستی و ایمن