چه شرایط قانونی برای پذیرش شهادت لازم است؟

راهنمای عملی اعتبار و شرایط قانونی شهادت (با تمرکز بر «شاهدان غیربومی») در دادرسی ایران 1) مبنای قانونی شهادت - قانون آیین دادرسی مدنی (مواد 230 تا 241) و قانون مجازات اسلامی (کتاب ادله اثبات دعوی، مواد 160 به بعد، به‌ویژه مواد 174 تا 199 درباره شهادت) چارچوب اصلی را تعیین می‌کنند. - در امور کیفری، مواد 199، 203، 208، 211، 212، 214 و 215 ق.آ.د.ک نیز ناظر بر نحوه تحقیق از شهود و تشریفات است. 2) شرایط کلی پذیرش شهادت الف) شرایط شاهد (اهلیت و صلاحیت) - بلوغ، عقل، اختیار: شاهد باید بالغ، عاقل و مختار باشد (ماده 177 ق.م.ا.). اجبار یا تلقین، ارزش شهادت را مخدوش می‌کند. - عدالت/وثاقت: در بسیاری از دعاوی، عدالت به معنای ملکه تقوا شرط سنتی فقهی است؛ در عمل دادگاه به وثاقت، راستگویی و عدم سوءشهرت توجه می‌کند. ماده 178 ق.م.ا. به قابلیت استماع شهادت افراد معروف به دروغ‌گویی یا دارای خصومت مؤثر اشاره ضمنی دارد (دادگاه در ارزیابی ارزش شهادت، اوصاف اخلاقی و سوابق را می‌سنجد). - طهارت مولد: در برخی دعاوی فقهی شرط دانسته شده؛ در رویه کنونی بیشتر به قابلیت اعتماد و نبود منع قانونی تصریحی تکیه می‌شود. - عدم ذی‌نفعی و عدم نفع شخصی مستقیم: ذی‌نفع بودن، طرفیت دعوا، یا وجود نفع مادی/م