در صورت عدم امکان حضور، چه جایگزین‌هایی وجود دارد؟

پاسخ به‌عنوان وکیل دادگستری ایران 1) اصل اعتبار شهادت شاهدان غیربومی - در حقوق ایران، ماهیت “غیربومی” بودن شاهد (عدم سکونت در حوزه قضایی محل رسیدگی) به‌خودی‌خود از اعتبار شهادت نمی‌کاهد. معیار، احراز شرایط قانونی شاهد است: بلوغ، عقل، عدالت/وثاقت، عدم وجود نفع شخصی مستقیم و نبودن تعارض منافع یا دشمنی خاص مؤثر، و قابلیت استماع موضوعی شهادت. مواد 1313، 1314، 177 به بعد قانون آیین دادرسی مدنی و مواد 174 تا 177 قانون مجازات اسلامی (باب ادله اثبات) در تبیین شرایط و حدود شهادت مؤثرند. - در دعاوی کیفری نیز شهادت، در کنار سایر ادله (اقرار، علم قاضی، قسامه در موارد خاص)، تابع شرایط شرعی و قانونی است. صرف غیربومی بودن، موجب رد شهادت نیست؛ اما دادگاه می‌تواند در ارزیابی ارزش probative به قرائن محلّی/آشنایی شاهد با اوضاع و نیز امکان تحقیق پیرامون وثاقت او توجه کند. 2) مشکل عدم امکان حضور فیزیکی شاهد وقتی حضور شاهد در جلسه دادگاه ممکن نیست (به‌دلیل مسافت، بیماری، عذر موجه، خطر، مأموریت و...)، قانون آیین دادرسی مدنی و کیفری راهکارهایی را پیش‌بینی کرده است: الف) استماع شهادت ا