چه روش‌های غیرمخربی بدون آسیب به سند به کار می‌روند؟

به‌عنوان وکیل دادگستری در ایران، وقتی بحث تشخیص قدمت دست‌نوشته‌ها بدون آسیب به سند مطرح است، باید دو بُعد را مدنظر داشت: (۱) روش‌های علمی غیرمخرب (Non-Destructive) که در آزمایشگاه‌های اسناد به‌کار می‌روند، و (۲) چارچوب حقوقی پذیرش این یافته‌ها در فرآیند دادرسی ایران. 1) روش‌های غیرمخرب علمی (بدون آسیب به سند) - تصویربرداری چندطیفی (MSI) و فرابنفش/فروسرخ: - کاربرد: آشکارسازی تفاوت‌های جوهر، لایه‌های نوشتاری، پاک‌شدگی‌ها، افزوده‌ها، و آثار محو شده. - مزیت: بدون تماس شیمیایی؛ امکان تمایز جوهرهای هم‌رنگ اما متفاوت از نظر طیفی و گاه کمک间接 به ارزیابی نسبی قدمت (مثلاً تشخیص بخش‌های نوشته‌شده در زمان‌های مختلف). - فلورسانس فرابنفش (UV Fluorescence): - کاربرد: واکنش‌های فلورسنت کاغذ و مواد آهار/روغن/سایزینگ و برخی رزین‌های موجود در جوهر و کاغذ؛ تشخیص تعمیرات، سفیدکننده‌ها و مواد افزوده. - مزیت: غیرمخرب و سریع؛ برای کشف دستکاری و ترمیم مؤثر. - بازتاب‌نگاری فروسرخ (IR Reflectography) و عبوردهی IR: - کاربرد: خوانش خطوط زیرین، تفاوت ترکیبات کربنی و رنگ‌زاها، آشکارسازی نوشته‌های پوشانده‌شده. - تصویربرداری نوری با فیلترهای انتخابی (مانند فیلترهای عبوری و قطع‌کننده): - کاربرد: جداسازی طیفی جوهرها؛ ارزیابی