صلاحیت به چه معناست و چه انواعی دارد؟

صلاحیت در حقوق آیین دادرسی به معنای اختیار قانونی مرجع قضایی برای رسیدگی به دعوا یا اتهام است. هر مرجعی فقط در حدود صلاحیتی که قانون به او داده می‌تواند وارد رسیدگی شود. ارجاع پرونده به مرجع ذی‌صلاح یعنی انتقال یا ارسال پرونده به دادگاه یا مرجعی که مطابق قانون صلاحیت رسیدگی دارد. رسیدگی مرجع فاقد صلاحیت، اصولاً بی‌اعتبار است و باید به مرجع صالح هدایت شود. انواع صلاحیت و مبانی قانونی: 1) صلاحیت ذاتی (موضوعی/نوعی/صنف) - مفهوم: مربوط به نوع دعوا و ماهیت آن، درجه مرجع، و صنف (عمومی/انقلاب/نظامی/اداری). - غیرقابل تراضی و آمره است؛ تخلف موجب بطلان و عدم قابلیت اصلاح با توافق طرفین می‌شود. - مبانی قانونی: - ماده 10 ق.آ.د.م: اصل صلاحیت عام دادگاه‌های عمومی، مگر خلاف آن مقرر شده باشد. - مواد 11 تا 13، و قواعد خاص در قوانین: مانند صلاحیت دادگاه انقلاب (قانون تشکیل دادگاه‌های عمومی و انقلاب، ماده 5)، صلاحیت دیوان عدالت اداری در دعاوی اداری (قانون دیوان عدالت اداری)، سازمان قضایی نیروهای مسلح برای جرایم نظامی. - صلاحیت شوراهای حل اختلاف در حدود