چه زمانی از تناقض برای تغییر بار اثبات استفاده کنیم؟

پاسخ کوتاه و کاربردی 1) اصل و مبنا - بار اثبات در آیین دادرسی مدنی اصولاً بر عهده مدعی است (ماده 1257 قانون مدنی و ماده 197 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی). - اما قاضی در مقام «ارزیابی دلیل» می‌تواند از تضاد و تعارض در اظهارات طرف مقابل برای بی‌اعتبار کردن دلایل او یا تقویت اماره‌های جانبی استفاده کند. این کار به‌طور غیرمستقیم می‌تواند بار اثباتی مؤثر را جابه‌جا یا سبک کند. 2) مواردی که تناقض می‌تواند در سرنوشت بار اثبات مؤثر باشد - بی‌اعتبارسازی اقرار/گواهی: اگر خوانده یا شاهد اظهارات متناقض بدهد، دادگاه می‌تواند به استناد قواعد ارزیابی دلیل (مواد 209 تا 214 ق.آ.د.م درباره شهادت، و قواعد عام اعتبار دلایل) ارزش آن را ساقط یا ضعیف کند. اقرار قابل تجزیه و تعارضی، در بخش متعارض قابل بی‌اعتباری است (مواد 1275 و 1277 قانون مدنی). - خدشه بر سند عادی: اظهارات متناقض دارنده سند می‌تواند اماره بر بی‌اعتباری مفاد سند باشد و خوانده را از ارائه دلیل قوی‌تر بی‌نیاز کند؛ در تعارض مفاد س