مرجع صالح برای ابطال نسق زراعی کجاست؟

پاسخ کوتاه: اصل بر این است که «نسق زراعی» (حق زارعانه/حق تصرف زارع به‌موجب مقررات اصلاحات ارضی) اگر در جریان اجرای مقررات اصلاحات ارضی ایجاد و در دفاتر/اسناد مربوط (صورت‌مجلس تفکیکی، سند نسق یا دفترچه زراعی) تثبیت شده باشد، ابطال آن صرفاً با حکم مرجع قضایی صالح و در موارد محدود امکان‌پذیر است. مرجع صالح اصولاً دادگاه عمومی حقوقی محل وقوع ملک است؛ هیأت‌های واگذاری زمین یا ادارات جهاد کشاورزی صلاحیت ابطال قطعی حق مکتسبه نسق را ندارند مگر در محدوده صلاحیت‌های اداری برای اصلاح اشتباهات شکلی یا تخلفات بدوی و آن هم قابل اعتراض در دادگاه است. تفصیل و مستندات: 1) مبنای نسق و امکان ابطال - نسق زراعی محصول مقررات اصلاحات ارضی است: قانون اصلاحات ارضی مصوب 1341 و مراحل بعدی، آیین‌نامه‌های اجرایی و قانون تقسیم و فروش املاک مورد اجاره به زارعین مستأجر مصوب 1350. - حق زارعانه/نسق، حقی عینی-مالی با آثار ارث و انتقال است که در رویه دیوان عالی کشور و رأی وحدت رویه شماره 620 مورخ 20/8/1376 هیأت عمومی دیوان ع