استقلال قضایی چه مؤلفه‌هایی دارد؟

استقلال قضایی در نظام حقوقی ایران یک اصل بنیادین برای دادرسی عادلانه است و هم در قانون اساسی و هم در قوانین عادی و اسناد بین‌المللی مورد تأکید قرار گرفته است. مؤلفه‌های اصلی آن به شرح زیر است: 1) استقلال نهادی (Institutional) - مبنا: اصول 57 و 156 قانون اساسی. قوه قضائیه مستقل از قوای مقننه و مجریه است و عهده‌دار تحقق عدالت، رسیدگی و صدور حکم، احیای حقوق عامه و نظارت بر حسن اجرای قوانین است. - پیامد: ممنوعیت مداخله نهادهای خارج از قوه قضائیه در جریان رسیدگی و تصمیم‌گیری قضایی، تعیین ساختار و بودجه مستقل (در چارچوب قوانین). 2) استقلال فردی قضات (Personal/Decisional) - مبنا: اصول 164 و 170 و 171 قانون اساسی؛ مواد 1، 40، 42، 44، 47 و 51 قانون نظارت بر رفتار قضات؛ و مواد قانون آیین دادرسی کیفری درباره بی‌طرفی و جهات رد دادرس (مواد 91