نحوه استرداد ثمن و منافع چگونه است؟

راهنمای عملی و حقوقی پس از صدور حکم بطلان معامله – نحوه استرداد ثمن و منافع 1) آثار حکم بطلان به طور کلی - بطلان سبب می‌شود عقد از ابتدا بی‌اعتبار باشد (اثر قهقرایی). هر یک از عوضین باید به مالک اصلی مسترد شود. مبنای قانونی: مواد 365، 366، 303، 306 قانون مدنی. - اگر عوض (مبیع یا ثمن) تلف یا مصرف شده باشد، بدل یا مثل/قیمت آن باید برگردانده شود. مبنا: مواد 308 به بعد (غصب)، 311، 314، 331 ق.م. 2) تکلیف استرداد ثمن - اصل استرداد: فروشنده مکلف به استرداد تمام ثمن دریافتی است، چون قبض آن بدون جهت بوده است. مبنا: ماده 303 ق.م (اخذ مال بدون استحقاق باید به صاحب آن مسترد شود). - زمان و مکان ایفای تعهد: در فقدان شرط خاص، مطابق قواعد عمومی ایفای تعهدات (مواد 280، 281 ق.م). معمولاً پرداخت در محل وقوع عقد یا محل اقامت متعهد. - اگر ثمن تلف شده: تفاوتی ندارد؛ بدهکار باید عین در صورت بقا یا مثل/قیمت در صورت تلف بپردازد (مواد 311 و 314 ق.م به قیاس از باب غصب و استیفاء). - خسارت تأخیر تأدیه ثمن نقدی: - برای وجه رایج، طبق ماده 522 قانون آیین دادرسی مدنی، در صورت مطالبه داین، تمکن مدیون و وجود تورم، دادگاه می‌تواند محکوم‌به را با خسارت تأخیر تأدیه از زمان مطالبه تا پرداخت محاسبه کند. - اگر ثمن ارزی باشد، عمدتاً به نرخ روز پرداخت یا مطابق خواسته و رویه قضایی محاسبه م