رابطه بین دیه، خسارات مدنی و مزایای تأمین اجتماعی چگونه است؟

پاسخ کوتاه و کاربردی - اصل ماجرا: در حادثه کار، سه مسیر جبرانی می‌تواند هم‌زمان یا جداگانه فعال شود: 1) مزایای سازمان تأمین اجتماعی (قانون تأمین اجتماعی 1354) 2) دیه یا ارش (قانون مجازات اسلامی 1392) 3) خسارات مدنی (مسئولیت مدنی/قانون کار) - هم‌پوشانی و جمع‌پذیری: - مزایای تأمین اجتماعی اصولاً از محل بیمه و صندوق عمومی است و ماهیت قراردادی-تضمینی دارد؛ بنابراین در اصل مانع مطالبه دیه یا خسارات از مقصر حادثه (کارفرما یا اشخاص ثالث) نیست. - دیه ماهیتاً جبران بدنی/شرعیِ صدمه است و با مزایای بیمه جمع می‌شود. دریافت مستمری یا غرامت دستمزد از سازمان مانع مطالبه دیه از مقصر نیست. - خسارات مدنی (مانند هزینه‌های درمانی خارج از تعهد سازمان، خسارت مازاد بر دیه، خسارت ازکارافتادگی مازاد، افت درآمد واقعی، لوازم پزشکی و …) در صورت اثبات تقصیر کارفرما یا شخص ثالث قابل جمع با مزایای تأمین اجتماعی است. اما برای “دو بار جبران یک ضرر” محدودیت وجود دارد و سهم‌های پرداختی از سوی سازمان می‌تواند قابل رجوع یا کسر از محکوم‌به باشد. چارچوب حقوقی و مواد مهم 1) قانون تأمین اجتماعی 1354: - مواد 60 تا 66: تعریف حادثه ناشی از کار و تعهدات سازمان (غرامت دستمزد ایام بیماری، هزینه‌های درمان، غرامت نقص مقطوع، ازکارافتادگی جزئی/کلی، مستمری بازماندگان). - ماده 66: اگر حادثه ناشی از قصور کارفرما در رعایت مقررات حفاظتی و ایمنی باشد، سازما