آیا برای برخی معاملات شکل مکتوب الزامی است؟

بله. اصل در حقوق ایران این است که قرارداد حتی اگر شفاهی باشد معتبر است، مشروط بر اینکه شرایط اساسی صحت معامله طبق ماده 190 قانون مدنی (قصد و رضا، اهلیت، معین بودن موضوع، مشروعیت جهت) رعایت شده باشد. با این حال، قانون در برخی معاملات، شکل خاص (اغلب کتبی و بعضاً رسمی) را الزامی کرده و در فقدان آن، عقد یا قابل استناد نیست یا اصلاً واقع نمی‌شود. مهم‌ترین موارد: 1) عقود نیازمند سند رسمی - نقل و انتقال عین اموال غیرمنقول ثبت‌شده: طبق مواد 22، 46، 47 و 48 قانون ثبت، انتقال رسمی ملک الزامی است و بدون سند رسمی، انتقال در برابر ثالث و ادارات قابل استناد نیست و اصولاً ثبت شرط تحقق و قابلیت ترتیب اثر در مراجع رسمی است. رأی وحدت رویه و رویه قضایی نیز بر ضرورت سند رسمی در بیع عین غیرمنقول تأکید دارد. - رهن رسمی نسبت به اموال غیرمنقول ثبت‌شده: تشکیل رهن نسبت به ملک، به موجب سند رسمی در دفترخانه الزامی است (مواد 22 و 46 قانون ثبت و ماده 771 به بعد قانون مدنی به همراه مق