پاسخ کوتاه: اثر فسخ (قانونی یا قراردادی) بر بیعانه بستگی به ماهیت بیعانه، شروط ضمن عقد، و مبنای فسخ دارد. در حالت عادی، با فسخ صحیح، هر طرف باید عوض دریافتی را مسترد کند؛ لذا بیعانه هم باید برگردد. اما اگر بیعانه نقش وجهالتزام یا شرط خیار (مانند وجه تَرَک معامله) پیدا کرده باشد، ممکن است تمام یا بخشی از آن به نفع طرف مقابل ضبط شود. جزئیات: 1) مبنای حقوقی کلی - اصل استرداد عوضین پس از فسخ: طبق ماده 286 و 287 قانون مدنی، فسخ عقد لازم را منحل کرده و آثار آن را از بین میبرد و طرفین باید آنچه را به موجب عقد دریافت کردهاند مسترد کنند (قاعده «عقد منفسخشده کَان لَم یَکُن» نسبت به آینده و الزام به رد عوضین). - استثنا: توافقات خاص طرفین و وجهالتزام. به استناد ماده 10 قانون مدنی (اصل آزادی قراردادها) و ماده 230 (الزام به وجهالتزام توافقشده)، اگر بیعانه ماهیت وجهالتزامِ عدمانجام یا تأخیر داشته باشد، در صورت تحقق تخلف، قابل ضبط است. 2) تمایز مفهومی بیعانه - بیعانه صرفاً بهعنوان پیشپرداخت ثمن: اگر در قرارداد تصریح شده بیعانه جزئی از ثمن است و کارک
برای مشاهدهٔ ادامه، خرید کنید
دسترسی سریع و فوری
