نقض تعهد به عدم شکایت چگونه احراز می‌شود؟

پاسخ به‌عنوان وکیل پایه یک دادگستری ایران 1) ماهیت و اعتبار «تعهد به عدم شکایت» - تعهد به عدم شکایت در زمره تعهدات منفی و قراردادی است و در چارچوب آزادی قراردادها (ماده 10 قانون مدنی) در صورتی معتبر است که: - مخالف صریح قانون، نظم عمومی یا اخلاق حسنه نباشد (مواد 10 و 975 ق.م.). - نافی حقوق غیرقابل‌اسقاط آمره (به‌ویژه در جرایم غیرقابل گذشت) نباشد. در جرایم غیرقابل گذشت، اسقاط یا منع شکایت اثر حقوقی بر تعقیب عمومی ندارد. - موضوع، مشروع و معین باشد و قصد و رضای طرفین محرز باشد (مواد 190 و 214 به بعد ق.م.). نکته: در جرایم قابل گذشت، شرط/تعهد عدم شکایت می‌تواند به‌عنوان توافق خصوصی معتبر باشد، اما حق شکایت ماهیتاً قابل اعمال است و در صورت نقض، ضمانت‌اجرای قراردادی (مثلاً وجه التزام) مطرح می‌شود نه بی‌اثر کردن شکایت نزد مراجع کیفری. 2) شرایط تنظیم صحیح - تصریح روشن به: دامنه تعهد (کدام موضوع/رفتار/دوره زمانی)، طرفین متعهد و ذی‌نفع، مرجع حل اختلاف، ضمانت‌اجرا (وجه التزام یا خسارت)، قابلیت استناد در مراجع (ماده 10، 221 و 230 ق.م.). - تعیین قلمرو: شامل شکایت کیفری، دعوای حقوقی، یا هر دو؟ و در کدام حوزه قضایی؟ - پیش‌بینی استثن