خسارت تأخیر تأدیه چیست و بر چه مبنایی قابل مطالبه است؟

خسارت تأخیر تأدیه چیست و بر چه مبنایی قابل مطالبه است؟ 1) تعریف و مبنا - خسارت تأخیر تأدیه، جبرانی است که طلبکار بابت کاهش ارزش پول و دیرکرد بدهکار در پرداخت دیون پولی مطالبه می‌کند. - مبنای قانونی: - ماده 522 قانون آیین دادرسی مدنی: در دعاوی که موضوع آن دین و از نوع وجه رایج باشد، هرگاه پس از سررسید، بدهکار با وجود تمکّن از پرداخت، از ادای دین امتناع کند و طلبکار مطالبه کرده باشد، دادگاه با توجه به شاخص سالانه قیمت‌ها که بانک مرکزی اعلام می‌کند، خسارت را محاسبه و حکم می‌دهد. - ماده 515 ق.آ.د.م: اصل جبران خسارات ناشی از دادرسی در حدود قوانین. - اصل 49 قانون اساسی و ماده 2 قانون نحوه اجرای محکومیت‌های مالی (در خصوص لزوم ایفای دین و ضمان تأخیر در صورت تمکن). - نظریه‌های وحدت رویه و آراء دیوان عالی: از جمله رأی وحدت رویه 733-1393/7/15 درباره امکان مطالبه وجه التزام قراردادی مستقل از خسارت تأخیر تأدیه و تفکیک آن‌ها؛ و آراء متعدد مبنی بر عدم احتساب خسارت تأخیر بر اسناد غیرپولی. 2) شرایط مطالبه خسارت تأخیر تأدیه - موضوع دعوا وجه رایج باشد (دیون پولی به ریال/تومان). بر اسناد عینی یا تعه