پاسخ حقوقی و راهنمای عملی – با استناد به مقررات ایران 1) مفهوم و آثار «صوری بودن ازدواج» - در حقوق ایران «ازدواج صوری» اصطلاح فنی مستقل در قانون مدنی ندارد، اما معیار، وجود یا فقدان قصد واقعی نکاح است. مطابق ماده 190 قانون مدنی، قصد طرفین و رضای آنان از شرایط اساسی صحت معامله (از جمله عقد نکاح) است و ماده 191 تحقق قصد در انشای عقد را لازم میداند. اگر عقد بدون قصد واقعی ازدواج و تشکیل خانواده و با انگیزههایی نظیر اخذ اقامت، مهندسی اموال، یا فرار از تکالیف قانونی منعقد شود و این عدم قصد قابل اثبات باشد، به استناد قواعد عمومات معاملات (مواد 190، 191، 199 ق.م. درباره اکراه و فقدان قصد) و قواعد عمومی بطلان/عدم نفوذ، میتوان ابطال یا عدم نفوذ نکاح را مطالبه کرد. - تفاوت مهم: اگر ارکان ایجاب و قبول موجود اما قصد انشاء مشترک واقعی منتفی باشد، بحث «فقدان قصد» و در نتیجه بطلان مطرح میشود. اگر قصد بوده ولی اراده معیوب (اکراه/تدلیس) باشد، جهات فسخ یا قابل ابطال بودن مطرح است (مواد 1070، 1121 به بعد ق.م.). 2) بار اثبات و ادله قابل استناد - بار اثبات با مدعی صوری بودن است (اصل صحت عقود: ماده 223 ق.م. و قاعده صحت). باید نشان دهد که حداقل یکی از طرفین هنگام انشاء عقد قصد واقعی نکاح نداشته است. - ادله قابل استناد در دادگاه خانواده (قانون آیین دادرسی مدنی و ادله اثبات دعوا): - اقرار (ماده 1277 ق.م.؛ مواد 202 به بعد ق.آ.د.م): اقرار کتبی/شفاهی طرف مقابل به ساختگی بودن ازدواج یا هدف غیرنکاحی. - شهادت شهود و گواهی مطلعین (مواد 230 به بعد ق.آ.د.م): افرادی که از توافق پنهانی طرفین بر عدم زندگی مشترک، عدم تمکین تعمدی توافقی، یا اخذ پول برای ازدواج مطلعاند. - امارات قضایی و قرائن: عدم سکونت مشترک از ابتدا، فقدان هرگو
برای مشاهدهٔ ادامه، خرید کنید
دسترسی سریع و فوری