چگونه دلایل جدید را معرفی و به اوراق پرونده ارجاع دقیق بدهیم؟

چگونه دلایل جدید را معرفی و به اوراق پرونده ارجاع دقیق بدهیم؟ الف) اصول کلی و مبنای قانونی - اصل بر تمرکز ادله و طرح آن تا پایان جلسه اول دادرسی است؛ در دعوای مدنی، تغییر یا تکمیل خواسته، جهات و ادله، تا پایان جلسه اول ممکن است و پس از آن فقط با احراز عذر موجه یا در پاسخ به ادعا یا دلیل جدید طرف مقابل پذیرفتنی است (مواد 95 و 98 قانون آیین دادرسی مدنی 1379). الزام به ضمیمه‌کردن رونوشت گواهی‌شده اسناد به دادخواست یا لوایح و ارائه اصل در جلسه نیز مقرر شده است (ماده 96 همان قانون). - دادگاه برای کشف حقیقت اختیار دارد ادله را استماع و هر تحقیق لازم را انجام دهد و در موارد مقتضی، ادله تکمیلی یا جدید را بپذیرد؛ مشروط به اینکه موجب اطاله بلاوجه نشود و حق دفاع طرف مقابل تأمین گردد (ماده 199 قانون آیین دادرسی مدنی). - در تجدیدنظر مدنی، اصل بر رسیدگی ماهوی است و ارائه دلیل جدید اصولاً مجاز است، به‌ویژه اگر عدم ارائه قبلی ناشی از عذر موجه باشد یا در پاسخ به دفاعیات و مستندات جدید طرف مقابل مطرح شود (مواد 331 به بعد قانون آیین دادرسی مدنی). - در فرجام‌خواهی، رسیدگی عمدتاً ناظر به رعایت قواعد حقوقی است و طرح دلیل جدید به‌قصد تغییر مبانی موضوعی رأی، محل پذیرش نیست؛ مگر در چارچوب ایرادات مؤثر شکلی یا ماهوی که نقض رأی را ایجاب می‌کند (باب چهارم ق.آ.د.م). - پس از قطعیت رأی، طرح دلایل جدید در قالب اعاده دادرسی ممکن است؛ در مدنی، اگر اسناد و مدارکی پس از صدور حکم به دست آید که دلیل حقانیت درخواست‌کننده باشد و در جریان دادرسی به آن دسترسی نداشته و عدم دسترسی ناشی از تقصیر وی نبوده است (بند مربوط از ماده 426 و مواد بعدی قانون آیین دادرسی مدنی). در کیفری، کشف دلایل جدید مؤثر بر بی‌گناهی یا تخفیف مجازات از جهات اعاده است (مواد 474 و 475 قانون آیین دادرسی کیفری 1392). - در کیفری، مرجع تجدیدنظر می‌تواند دلایل