چگونه از نقض حریم خصوصی دیگران در جمع‌آوری ادله پرهیز کنم؟

قاعده کلی: اصل بر احترام به حریم خصوصی است و جمع‌آوری ادله باید در چهارچوب قانون، با کمترین مداخله و صرفاً به اندازه ضرورت دعوا انجام شود. به موجب اصل 22 قانون اساسی، حیثیت، جان، مال، حقوق، مسکن و شغل اشخاص از تعرض مصون است مگر به حکم قانون؛ و مطابق اصل 25 قانون اساسی، هرگونه بازرسی و افشای مکاتبات و ارتباطات (از قبیل نامه، تلفن و مخابرات) جز به حکم قانون ممنوع است. نقض این اصول می‌تواند هم به بی‌اعتباری ادله و هم به مسئولیت کیفری و مدنی منتهی شود. همچنین مطابق قانون آئین دادرسی کیفری 1392، اقدامات مداخله‌گرانه مانند تفتیش، بازرسی، دسترسی به داده‌های الکترونیکی و کنترل ارتباطات، صرفاً با دستور مقام قضایی، برای موضوع مشخص، مدت معین و با رعایت حدود قانونی مجاز است؛ ادله تحصیل‌شده بر خلاف این ضوابط، قابلیت استناد ندارد. افزون بر این، قانون جرائم رایانه‌ای 1388، دسترسی غیرمجاز به داده‌ها و شنود و انتشار محتوای خصوصی را جرم‌انگاری کرده است (مواد 1 و 2 و 16 و 17 و 18). اصول عملی برای جمع‌آوری مشروع ادله - از منابع علنی استفاده کنید: محتوا و اطلاعاتی که در دسترس عموم قرار دارد (مانند صفحات عمومی شبکه‌های اجتماعی، آگهی‌های رسمی، سوابق ثبتی قابل دسترس عمومی) را می‌توان بدون نقض حریم خصوصی گردآوری و مستندسازی کرد. مراقب باشید که برای دسترسی به محتوای غیرعلنی از دور زدن تنظیمات محرمانگی یا حساب‌های کاربری استفاده نکنید؛ این امر می‌تواند مصداق «دسترسی غیرمجاز» باشد (ماده 1 قانون جرائم رایانه‌ای). - رضایت آگاهانه بگیرید: اگر برای ضبط صدا/تصویر یا دریافت اطلاعات خصوصی، رضایت شخص ذی‌رب