راستی‌آزمایی اطلاعات و اعتبارسنجی مدارک چگونه انجام می‌شود؟

راستی‌آزمایی اطلاعات و اعتبارسنجی مدارک، مجموعه اقداماتی است که اصالت منبع، تمامیت محتوا، انتساب به صاحب سند/اطلاعات و اعتبار زمانی آن را احراز می‌کند. چارچوب حقوقی این فرآیند در حقوق ایران بر تمایز میان «سند رسمی و عادی»، قواعد ادله اثبات، مقررات اسناد الکترونیکی و اسناد ترجمه یا خارجی استوار است. ۱) مبانی حقوقی و بار اثبات - تعریف سند و اقسام آن: سند هر نوشته‌ای است که در مقام دعوا یا دفاع قابل استناد باشد (قانون مدنی، ماده 1284). سند رسمی، نوشته‌ای است که در اداره ثبت اسناد و املاک، دفاتر اسناد رسمی یا نزد سایر مأموران رسمی، در حدود صلاحیت و مطابق مقررات تنظیم شده باشد؛ غیر از این، سند عادی است (همان، مواد 1287 و 1289). - آثار سند رسمی: مندرجات سند رسمی نسبت به طرفین و قائم‌مقام آنان لازم‌الاتباع و تاریخ آن نسبت به اشخاص ثالث معتبر است و در برابر سند رسمی، انکار و تردید مسموع نیست و تنها ادعای جعل قابل طرح است (قانون مدنی، مواد 1290 و 1292). - اصل صحت: معاملات و اسناد، محمول بر صحت‌اند مگر فساد آن ثابت شود؛ پس بار اثبات ادعای بی‌اعتباری یا جعلیت بر عهده مدعی است (قانون مدنی، ماده 223). - اختیار دادگاه در کشف حقیقت: مرجع رسیدگی می‌تواند برای راستی‌آزمایی، هر تحقیق و اقدامی از قبیل مطالبه اصل سند، مکاتبه استعلامی و ارجاع امر به کارشناس انجام دهد (قانون آیین دادرسی مدنی 1379، ماده 199). ۲) مراحل راستی‌آزمایی اسناد کاغذی - بررسی شکلی و ظ